Ik hou van deze vraag. Ik heb er sterke meningen over en ik heb nooit begrepen waarom sprekers citaten, inzichten of concepten “lenen” van anderen. Ik heb een diepe liefde voor de sprekersbranche, maar ben altijd gefrustreerd geweest over de copycatcultuur die er helaas in heerst. Wat mij het meest fascineert aan deze markt, is juist de originaliteit die elke spreker meebrengt – of je nu filosoof, expert of olympisch medaillewinnaar bent.

Onder sprekers is het gebruikelijk om te vertrouwen op citaten van anderen, omdat ze een punt vaak kernachtig samenvatten en goed aansluiten bij het publiek. Maar hoewel dat handig is, ontbreekt het vaak aan originaliteit en verandert het snel in een cliché.

Natuurlijk is er een verschil tussen het refereren aan een expert, auteur of denker wanneer je een concept bespreekt dat zij hebben geïntroduceerd. Als je bijvoorbeeld spreekt over kwetsbaarheid en bent geïnspireerd door Brené Brown, dan is het niet meer dan correct om haar te vermelden. Maar als spreker is het niet genoeg om simpelweg haar inzichten, observaties en adviezen te herhalen. Je moet je eigen perspectief toevoegen, jouw stem erin verweven en het onderwerp je eigen maken.

Bekende filosofen citeren is al jarenlang populair. Voor veel sprekers is de verleiding simpelweg te groot. Maar hier zit het probleem: als je jouw spreektijd besteedt aan het citeren van een filosoof zoals Søren Kierkegaard, dan zijn het zíjn woorden die het publiek onthoudt – niet de jouwe. Daarmee verlies je een van de grootste kansen als spreker: om herinnerd te worden, besproken te worden, aanbevolen en opnieuw geboekt.

Een voorbeeld: Stel je voor dat je voor een publiek staat en zegt:
“Het leven kan alleen achterwaarts begrepen worden, maar moet voorwaarts geleefd worden,” zoals de beroemde filosoof Søren Kierkegaard eens zei.
Jouw bedoeling is duidelijk: je wilt dat zijn wijsheid op jou afstraalt. Maar dat doet het niet. Je komt eerder over als weinig origineel en inspiratieloos. (Google het citaat maar eens.)

Op z’n minst moet je Kierkegaards ideeën herformuleren tot iets nieuws. Je kunt niet zijn inzichten én zijn verpakking lenen. Als je dat doet, ben je geen spreker – je bent een leraar of een boodschapper. En eerlijk gezegd: dat is niet genoeg.

Als professionele spreker die streeft naar meer boekingen en hogere tarieven, is het cruciaal om iemand te worden die zelf geciteerd wordt. Geciteerd worden en blijven hangen bij het publiek – dat moet je verdienen. Daarom raad ik je aan om ambitieus te zijn en er werk van te maken om de persoon te worden die anderen aanhalen. Dat doel hangt sterk samen met het opbouwen van je persoonlijke merk.

Als je te veel leunt op citaten van anderen, verwater je je eigen originaliteit en uniciteit als spreker. Richt je in plaats daarvan op het creëren van content die zó onderscheidend en krachtig is, dat anderen jóu willen citeren. Dat is niet alleen enorm bevredigend, het vergroot ook het respect van je publiek en je opdrachtgevers – en het laat een blijvende indruk achter.

De sprekersbranche zit vol met copycats. Jezelf daarvan onderscheiden is essentieel. Een citaat of concept dat je zélf ontwikkelt, kan compleet nieuwe deuren openen. Misschien herinterpreteer je bestaande ideeën op een frisse manier, of bedenk je je eigen termen. Zolang jouw unieke stem maar doorklinkt.

Als je erin slaagt om een concept of perspectief te creëren dat echt van jou is, dan worden je PR, sales en marketinginspanningen véél leuker. Het is voor iedereen prettiger wanneer jouw ideeën centraal staan – in plaats van andermans herkauwde gedachten.

Een voorbeeld uit de markt: er is maar één Tony Robbins. Toch proberen talloze sprekers hem bijna letterlijk na te doen – met dezelfde verhalen, citaten en kernpunten.

Of neem deze cliché: “You miss 100% of the shots you don’t take.”
Wie zei het? Michael Jordan, topscorer aller tijden in de NBA? Of ijshockeylegende Wayne Gretzky? Het is toegeschreven aan meerdere mensen – en ik heb sprekers het horen gebruiken alsof het hun eigen uitspraak was. Misschien werkt het als een NBA- of NHL-ster het zegt tegen het juiste publiek, maar het verliest alle kracht wanneer het herhaald wordt door een overdreven enthousiaste Europese motivatiespreker op een grijze decemberochtend in Berlijn. Het komt dan over als nep, leeg en afgezaagd.

De les is duidelijk:

De weg naar écht succes en erkenning als spreker ligt in het creëren van content die onmiskenbaar van jou is.